Lemelerveld tijdens WO2

Vechtdal / Reestdal

Wandelen
5 km
Deze route is geschikt voor minder valide.

Ontdek tijdens deze route hoe Lemelerveld de tweede wereldoorlog beleefde.

Toegankelijkheid

De route loopt over trottoirs en verharde wegen.

Startpunt

Brugstraat 1 in Lemelerveld (vóór café Reimink) is het startpunt voor deze speurtocht.

Highlights op deze route:

  • Startpunt

    Beste tijdreiziger, wat leuk dat je meedoet aan onze speurtocht! Loop vanaf het startpunt naar het eerste huis na(ast) de brugkerk. De brugkerk is de witte vierkante kerk naast het kulturhus.

  • 1

    Onderduikadres.

    Amerikaanse piloten

    Op 11 september 1944 stortte er tussen Vilsteren en Dalfsen een Amerikaanse bommenwerper neer. 1 bemanningslid sneuvelde, 5 werden gevangen genomen en 4 wisten met hulp van het verzet onder te duiken. 2 van hen waren Richard Vogel en Leslie Sellers. Zij doken onder in het huis waar je nu voor staat.

    Met Leslie Sellers legde de Historische Kring Dalfsen in 2009 contact. Via een oproep in een lokale krant werd hij uiteindelijk gevonden. in 2012 overleed Sellers kort na het verschijnen van zijn biografie met daarin zijn belevenissen tijdens de oorlog in en om Lemelerveld.

    Biografie van Sellers (Engels)
  • 2

    Dominee Vogelaar

    Het verzet is verraden

    In november 1944 ontdekten de Duitsers een grote hoeveelheid wapens in de kerk waar je nu voor staat. Net onder het dak lag een vrachtwagenlading aan wapens voor het verzet. De dominee wist net op tijd aan arrestatie te ontkomen maar de kerk werd wel tot het einde van de oorlog gesloten.

    Als vergelding voor het verstoppen van de wapens timmerde de Duitsers de kerk dicht. Lemelerveld heeft hier erg veel geluk mee gehad omdat er op andere plaatsen veel ergere maatregelen werden genomen voor acties van het verzet.

    Afwerpterrein Stegeren
  • 3

    Verzet in Lemelerveld

    Verzet in Lemelerveld

    Na de vondst van de wapens in de kerk, hielden de meeste mensen van het verzet in Lemelerveld zich rustig om niet opgepakt te worden. Vlak voor de bevrijding durfden meer mensen in verzet te komen. Mensen waren met de bevrijding nabij, minder bang en de Canadezen konden hun hulp goed gebruiken.

    Naast het bekende gewapend verzet waren er veel meer mensen bezig met het stille verzet. Deze mensen hielden zich bezig met het maken en verspreiden van illegale kranten maar ook het maken van voorwerpen die mensen aan hun koningin deden herinneren.

    Je kunt na dit punt een doorsteekje nemen, door de oranje lijn te volgen, en het volgende punt overslaan.

  • 4

    Luchtoorlog boven Lemelerveld

    Luchtoorlog boven Lemelerveld

    Tijdens de oorlog werd er flink wat afgevochten boven Nederland en dus ook boven Lemelerveld. Rond Lemelerveld kwamen 11 vliegtuigen neer. Op 30 januari 1944 vielen er bij Lemelerveld 2 Duitse jagers. 1 daarvan stortte neer ongeveer 1 km vanaf hier richting de Lemelerberg. De piloot is gestorven.

    Op 13 november 1943 kwamen er weer honderden Amerikaanse bommenwerpers over Lemelerveld. Een Amerikaans jachtvliegtuig werd aangeschoten door een Duits vliegtuig. De Amerikaanse piloot, Johnny Lanphier, probeerde net buiten Lemelerveld een noodlanding te maken maar hierbij is hij helaas verongelukt.

    Voor de echte speurneus

    Op 30 mei 1944 maakte een Poolse piloot een noodlanding langs de Vilstersedijk vlak bij de kaasboerderij. Over zijn leven is een korte documentaire gemaakt van 14 minuten.

    Documentaire Chezlaw Oberdak
  • Wandelkeuzepunt X22

  • Wandelkeuzepunt X21

  • Wandelkeuzepunt X20

  • 5

    Nellie Harting

    Nellie Harting

    Op 15-2-1945 liep Nellie Harting naar haar paard in de stal. Ze deed het licht aan omdat het al donker was. Het licht werd gezien door een piloot die over Lemelerveld vloog. De piloot heeft direct een bom op de stal gegooid waarbij de 12 jarige Nellie om het leven kwam.

    Tijdens de oorlog werden de Nederlanders verplicht de ramen te verduisteren. dit betekende dat er geen licht van binnen naar buiten mocht komen. Hiervoor werd meestal verduisteringspapier gebruik. Als er niet werd verduisterd, dan konden piloten van vliegtuigen te makkelijk de weg vinden.

  • 6

    Jan Houtman

    Jan Houtman

    Op 17 november 1944 fietst Jan Houtman met Dick Doevelaar door de dopsstraat in Lemelerveld. Vóór de slagerij van de familie Muller worden zij opgepakt door de Duitsers en worden met de auto naar Zwolle gebracht. Bij Hoonhorst probeert Houtman te vluchten maar hij wordt doodgeschoten door Bikker.

    Jan Houtman

    Tijdens de oorlog schiet Bikker nog iemand neer bij Lemelerveld. Enkele dagen daarna overleed het slachtoffer H. Meijer aan zijn verwondingen. H. Meijer was een onderduiker uit Almelo die bij de posthoorn (lantaarn) tussen Lemelerveld en Raalte verbleef en op de vlucht ging toen ze Bikker zagen.

  • 7

    Ellenbroeksbrug

    Bijna Bevrijd!

    Kort vóór de bevrijding van Lemelerveld, blazen de Duitse soldaten de brug in ons dorp op. Ze maken de brug hierdoor onbruikbaar voor voertuigen en proberen de oprukkende Canadezen hiermee zo veel mogelijk af te remmen. Op de foto zie je een paar nieuwsgierige Lemelervelders over de brug klauteren.

    De brug was voor de Canadezen erg belangrijk. Ze wilden de brug gebruiken om tanks aan de overkant van het kanaal te krijgen. Zonder tanks waren de Canadese soldaten makkelijk uit te schakelen door de Duitsers. Tijdens de bevrijding van Lemelerveld is er flink gevochten in het dorp.

  • 8

    Duitsers op de vlucht

    Duitsers op de vlucht!

    Vlak voor de bevrijding van Lemelerveld op 10 april 1945 kwamen er honderden Duitse soldaten door Lemelerveld. Ze waren op de vlucht voor het oprukkende Canadese leger. Op de foto zie je een groepje Duitse soldaten die langs het kanaal lopen, op zoek naar een geschikte plek om te vechten.

    Als je goed naar de achtergrond van de foto's kijkt kan je duidelijk zien waar de foto's gemaakt zijn. aan de overkant van het kanaal is nog weinig veranderd sinds 1945.

  • 9

    Kogelgaten als littekens

    Kogelgaten als littekens

    Na de bevrijding van Lemelerveld was er flink wat schade. Er zijn huizen afgebrand en er waren nog maar weinig ramen heel. Op sommige plekken zijn nog sporen te vinden van de bevrijding. In het huis naast de Chinees zijn nog ongeveer 10 kogelgaten te vinden.

    Als je goed zoekt kan je meer huizen vinden met kogelgaten van de bevrijding. Ook op Vilstersestraat 7 zijn nog enkele kogelgaten terug te vinden. Hoogstwaarschijnlijk zijn dit Canadese kogels geweest die vanuit de Dorpsstraat zijn afgevuurd, over de brug zijn gevlogen en hier zijn ingeslagen.

  • Eindpunt

    Dit is het eindpunt.

    Dankjewel voor het speuren naar de oorlog in Lemelerveld. Natuurlijk is er tijdens de oorlog veel meer gebeurd in Lemelerveld maar we kunnen natuurlijk niet alles in deze speurtocht verwerken. Mocht je op onderzoek uit willen gaan neem dan eens contact op met de Historische kring Dalfsen.

    Historische kring Dalfsen

    Ook voor vragen voor het maken van werkstukken of het houden van een spreekbeurt kan je bij de Historische Kring Dalfsen om hulp vragen. In het Historisch centrum in Dalfsen liggen vele voorwerpen uit de oorlog en ook uit Lemelerveld.

Colofon: Werkgroep Doc. '39-'45 van de Historische Kring Dalfsen.

Over deze route

  • Wandelen

  • Toegankelijk voor mensen met een beperking

    Deze route is geschikt voor minder valide.

Deel deze pagina