Fliegerhorst Twente was een uitgestrekt vliegveld dat de Duitsers tijdens de Tweede Wereldoorlog aanlegden. Vanaf deze locatie werden geallieerde vliegtuigen onderschept. In slechts vijf jaar tijd is er buitensporig veel gebouwd, geconfisqueerd en later ook weer vernietigd. De resten van de Fliegerhorst liggen niet alleen op het huidige vliegveld, maar ook daarbuiten. Ze bevinden zich op landgoederen van Stichting Landschap Overijssel zoals ’t Holthuis, Hof Espelo, Lonnekerberg en Oosterveld.Eén van de meest indrukwekkende overblijfselen is Fliegerhorst Twente.
Landschap Overijssel heeft samen met lokale historici onderzocht hoe dit Duitse oorlogsvliegveld is aangelegd en welke invloed het heeft gehad op het landschap. De belangrijkste inzichten uit dit onderzoek zijn gebundeld in het erfgoedpamflet Fliegerhorst Twente.
Sporen in het landschap
Wie vandaag door de landgoedbossen wandelt, kan nog altijd restanten tegenkomen, zoals een bunker, een zogenoemde Splitterbox of funderingen van gebouwen. Voor de aanleg van het vliegveld werden meer dan negentig boerderijen en woningen geconfisqueerd en zijn er ongeveer zestig afgebroken.
De impact daarvan was groot toen én nu. Niet alleen door de verhalen die nog steeds worden verteld, maar ook door de aanwezigheid van gevaarlijke munitie die in sommige gebieden nog in de ondergrond kan liggen.
Onderzoek naar de historie
Hoe zag Fliegerhorst Twente er vroeger uit? Wat is verdwenen, en welke onderdelen zijn nog herkenbaar in het landschap? En hoe kan passend worden omgegaan met dit beladen erfgoed? Door uitgebreid onderzoek is in kaart gebracht hoe het vliegveld was opgebouwd, welke gebouwen een sleutelrol speelden, hoeveel Splitterboxen er nog aanwezig zijn en welke cultuurhistorische ensembles de tijd hebben overleefd. Ook is onderzocht hoe in de Koude Oorlog de Vliegbasis Twenthe is ontwikkeld, waarbij Duitse gebouwen deels zijn opgenomen in de nieuwe inrichting.
Erfgoedpamflet
Fliegerhorst Twente roept uiteenlopende gevoelens op. Het herinnert aan een periode van bezetting en onvrijheid, maar laat ook zien hoe het gebied na de oorlog een nieuwe betekenis kreeg. Vanuit dezelfde plek werd later bijgedragen aan de bescherming van vrijheid. Het is belangrijk dat dit erfgoed zichtbaar blijft, op een manier die past bij het landschap én bij het verhaal. In het pamflet staan zes gedachtegangen op een rij over hoe met dit beladen erfgoed kan worden omgegaan.
