Op naar meer biodiversiteit op Landgoed Bijenberg

Dalfsen, november 2021

Landgoed Bijenberg bij Noord Stegeren is met haar 15 jaar een jong landgoed. Eigenaar Albert Kruidhof wil samen met Stichting Groene en Blauwe Diensten Overijssel (SGBDO) en Landschap Overijssel de biodiversiteit verder vergroten en het landgoed verder integreren in de omgeving.

In de afgelopen twintig jaar heeft Albert Kruidhof stap voor stap landgoed Bijenberg gecreëerd. ‘Door ruilverkaveling verdween hier in de buurt het ommetje, ‘ vertelt hij. ‘Dat vond ik en met mij heel veel andere omwonenden erg jammer. In de 40 jaar dat ik hier nu woon heb ik diverse gronden om mij heen kunnen opkopen. Zo is uiteindelijk landgoed Bijenberg ontstaan, vernoemd naar de naam zoals die oude kadastrale kaart vermeld staat.’

Meer diversiteit
Het landgoed is 15 hectare groot, deels privé en deels opengesteld voor publiek. Over het landgoed loopt bijna 2 kilometer aan fiets- en wandelpaden. Op initiatief van Albert is landbouwgrond deels omgezet in nieuwe natuur. In de weilanden grazen koeien, er zijn boomrijke lanen, een poelvijver en diverse stukken bos. ‘Destijds heb ik het opgepakt met natuurliefhebber Bas Slatman. Hij heeft veel betekend voor het landschap en de natuur. Helaas is hij in 2010 overleden. Als dank voor zijn inzet heb ik een wandelpad naar hem vernoemd, het Bas Slatmanpad. In de bermen langs het pad kom je veel soorten planten tegen. Eigenlijk alles op het landgoed is mooi. Hiervan wil ik ook graag de bezoekers mee laten genieten. Daarom wil ik meer beleving creëren op het landgoed.’ Met beleving doelt Albert op meer variatie en een grotere biodiversiteit. Zo kwam hij in contact met Geert Schoemakers, veldadviseur SGBDO.

Plan van aanpak
SGBDO was destijds bij de oprichting van het landgoed al betrokken bij de inrichting ervan. Veldadviseur Geert Schoemakers heeft het toenmalige plan uitgebreid met als doel de biodiversiteit te vergroten. Geert: ‘Landgoed Bijenberg ligt in het Reestdal en vormt een mooie afwisselende plek in de overgang van de agrarische weilanden naar het beekdal van de Reest. Samen met Albert heb ik gekeken hoe we het landschap en biodiversiteit een extra impuls kunnen geven. De wens is om meer variatie aan te brengen. In natuurgebieden zoals het Reestdal staan de natuurlijke waarden voorop. Dit werkt echter door naar omliggende gebieden en erven. Op gebied van cultuurlandschap is daarom veel te doen voor ecologie, erfgoed en landschapstructuren. Destijds zijn op landgoed Bijenberg bomenrijen en lanen aangeplant. Deze gaan we nu omvormen naar singels. Dat doen we door meer inheemse bessendragende struiken aan te planten. Hierdoor ontstaan windluwe plekken wat aantrekkelijk is voor insecten. Ook is er een hoogstamfruitboomgaard die onderhouden moet worden. In het open akkerland wordt een keverbank aangelegd. Dat is een strook land die een halve meter hoger ligt dan de omliggende akker. De keverbank wordt ingezaaid met een mengsel van polvormende grassen en kruiden. Dat maakt het aantrekkelijk voor insecten en dus ook voor vogels waaronder de patrijs.’ Een ander mooi element volgens Geert is de natuurvriendelijke oever langs de sloot. ‘Aan de noordzijde heeft Albert een flauw talud gecreëerd en ingezaaid. Het water is hier ondiep waardoor het snel opwarmt. De afwisseling tussen nat en droog geeft diversiteit in beplanting en insecten. Het trekt tevens kikkers, padden en de kleine watersalamander aan.’

Bij de uitvoering van een beheerplan zoeken Landschap Overijssel en SGBDO als het even kan koppelingen met andere projecten zoals soortenregelingen, uitgiftedagen en ‘mijn bloemenweide’. Geert: ‘Wanneer er uit één regio veel vragen komen over inrichting, beheer en de biodiversiteit van het landschap kijken we of we het kunnen combineren.’

Ondersteuning van SGBDO
Albert hoopt met de steun van SGBDO zijn landgoed verder vorm te geven. ‘Het is een groot gebied en daardoor veel werk. De wandel- en fietspaden moeten onderhouden worden, de bomen en struiken moeten geregeld gesnoeid worden. Daarvoor moet ik mankracht inschakelen. Dan is het fijn als een stichting als SGBDO dit mede mogelijk maakt. Bovendien heb ik zelf onvoldoende kennis van flora en fauna. Het is prettig dat iemand met kennis en ervaring je adviseert en ondersteunt bij het onderhoud en de ontwikkeling.’

Geert: ‘De afgelopen jaren richten we ons vanuit SGBDO meer op het adviseren bij beheer. Een aantal jaar geleden was dit nog vooral gericht op het afsluiten van overeenkomsten. Met persoonlijk advies, diverse cursussen en informatie op de website worden deelnemers nu de mogelijkheid gegeven om meer kennis over beheer en soorten op te doen.

Ook steun van SGBDO?
Om een beroep te doen op de diensten van SGBDO hoef je zeker geen landgoed te hebben zoals in dit verhaal. Er zijn namelijk heel veel verschillende landschapselementen die in aanmerking komen voor vergoeding. Variërend van een kikkerpoel en haag tot wandelpad en knotwilgen. Ook is het mogelijk om een eenmalige vergoeding voor aanleg en herstel van landschapselementen te krijgen. Streef je er ook naar om je landschap te versterken en vergroten? Informeer dan naar de mogelijkheden via info@sgbdo.nl.

Steun Landschap Overijssel

Overijssel is een schitterende en afwisselende provincie. Van de natuur kun je altijd genieten. Zelfs als je in de stad woont is natuur dichtbij. Dat is niet vanzelfsprekend, daar werken duizenden mensen hard aan, vaak met onze hulp. Samen maken we Overijssel mooier. Help je ons mee?