Ommetje Veenschap:geschiedenis

Noord Twente

Wandelen
6 km

Wandeling door het unieke Veenschap met haar typische Vriezenveense verkavelingspatroon: lange smalle akkers. Dit ommetje voert o.a. over het mooie knuppelpad en langs het Veenmuseum Vriezenveenseveld.

Toegankelijkheid

Deze route is vanwege veeroosters, veen- en zandgrond niet geschikt voor rolstoelers/scootmobielen.

Startpunt

Startpunt: Dalweg 39, 7676 SB Westerhaar - Vriezenveensewijk

Highlights op deze route:

  • Wandelkeuzepunt -

  • 1

    De Johanneshoeve

    Johanneshoeve

    Het ommetje Veenschap start bij de Johanneshoeve. Deze boerderij is genoemd naar de eerste eigenaar; Johannes Schipper. In het begin van de twintigste eeuw had Johannes in Vriezenveen een boerderij. In 1958 verplaatste hij het bedrijf naar de Dalweg.

    Rustpunt

    Deze ruilverkavelingsboerderij werd de Johanneshoeve genoemd. Kleinzoon André verbouwde de boerderij tot vergader- en logeeraccommodatie. De Johanneshoeve is tevens rustpunt. Je kunt er altijd terecht voor een kopje koffie of thee.

    Krentenwegge

    Een lekker tip is trouwens om een heerlijke krentenwegge te kopen. Als kok bakt Andre op ambachtelijke wijze krentenwegge, nog altijd volgens het recept van opa Johannes. www.dejohanneshoeve.nl

  • 2

    Het Veenschap

    Het Veenschap

    Tussen 1850 en 1970 werd in dit deel van Overijssel op grote schaal veen afgegraven. Op de afgegraven veengronden begonnen boeren hun agrarische activiteiten volgens het bestaande Vriezenveense verkavelingspatroon.

    Patronen

    Nog altijd zijn die verkavelingspatronen te herkennen in en rond dit unieke gebied: lange smalle akkers, die zich soms over kilometers uitstrekten.

  • 3

    Wederopbouw

    Ruilverkaveling en wederopbouw

    De grootschalige ruilverkaveling in de jaren 1955 - 1969 veranderde het aanzien van het buitengebied van Vriezenveen ingrijpend. De karakteristieke smalle stroken landbouwgrond van de boerderijen langs de dorpsstraat, maakten plaats voor grote kavels.

  • Wandelkeuzepunt -

  • Wandelkeuzepunt -

  • 4

    Achter’n Daarden Laidik

    Achter’n Daarden Laidik

    Benieuwd naar wat een bewoner hierover verteld? Bekijk de korte video..

  • Wandelkeuzepunt -

  • 5

    Engbertdijksvenen

    Engbertdijksvenen

    De Engbertsdijksvenen is een rijksnatuurmonument van ongeveer 1000 ha groot en wordt gerekend tot de internationale ‘wetlands’. Het reservaat van Staatsbosbeheer bestaat uit droog en nat terrein, meer of minder vergraven veen en landbouwgrond.

    Bijzonder

    Het is het laatste restant van een uitgestrekt hoogveengebied dat hier lag. Inmiddels is al het hoogveen in Nederland zo goed als verdwenen. Midden in de Engbertsdijksvenen ligt een hoogveenrestant van ongeveer vijf meter dik in oorspronkelijke staat. En dat is in Nederland heel bijzonder.

    Libellen en ...

    In de zomer kun je hier genieten van de vele soorten en kleuren libellen en juffers. Boven het water scheren o.a. de viervlek en de grote keizerlibel. Die laatste lijkt een modelbouwhelikopter. Maar... de libellen trekken ook jagers aan. Met zijn roodbruine stuit jaagt de boomvalk op libellen.

  • 6

    Katerjanspad

    Het Katerjanspad

    Een merkwaardige naam die in het filmpje uitgelegd wordt in het Vjens.

  • Wandelkeuzepunt H50

  • Wandelkeuzepunt H75

  • 7

    Veenschap

    Dik veen

    Het Veenschap is een bijzonder stukje in het ruilverkavelingsgebied. Hier was het veenpakket zo dik, dat het nauwelijks geschikt te maken was voor goed landbouwkundig gebruik. De machines kwamen er simpelweg niet doorheen. Het heeft dus ook lang geduurd voor men hier kon gaan ontginnen.

    Aardgas

    Door de boerderijverplaatsingen kwamen de boerenfamilies vanuit het dorp terecht in modernere boerderijen. Dat betekende ook een aansluiting op het aardgas, turf was eigenlijk niet meer nodig. Maar de boeren vertrouwden het nog niet en wilden graag een perceeltje veen behouden.

    Behoud Veenschap

    Dit alles heeft bijgedragen aan het behoud van het Veenschap. Vandaag de dag zijn in dit gebied de versnipperde eigendom en de vele smalle kavels nog duidelijk herkenbaar. Zij refereren aan de vroegere situatie, toen deze kavelstructuur doorliep tot aan Almelo.

    Veenmuseum

    Aan de rand van het Veenschap ligt het Veenmuseum. Hier stapt u binnen in het leven van de veenarbeider. Stap in het veentreintje en ontdek de oude manier van veenwinning en turfsteken.

  • 8

    Smalle stroken

    Oude verkaveling

    Bij de aanvang van de ruilverkavelingen werd de Verbindingsleiding gegraven, zodat het natte voormalige veengebied kon worden ontwaterd. Aan de kant van het dorp Vriezenveen is nog heel goed het oude kavelpatroon te zien. Lange smalle percelen, die nog niet zoals in de rest van Nederland geëgaliseerd zijn.

  • Wandelkeuzepunt -

  • Wandelkeuzepunt -

  • 9

    Veenschap en Knuppelpad

    Veenschap

    Het Veenschap bestaat uit veel stroken grond, waar vroeger de boeren voor eigen behoefte turf staken. De huidige eigenaren hebben een cultuurhistorische vereniging opgericht die het beheer uitvoert. Deze vereniging laat er een eigen kudde schapen grazen die de heide beheren.

    Verbindingsleiding en Knuppelpad

  • 10

    Veenmuseum Vriezenveenseveld

    Het veenmuseum

    In het Veenmuseum kun je ondervinden hoe de mensen in Noord Twente tussen 1850 en 1950 woonden en leefden in het veen. Er staat een oud kruidenierswinkeltje, een historische boerderij en een plaggenhut. Je hoort er verhalen over hoe veenbazen de arbeiders aan zich bonden.

    Veentreintje

    Heel leuk is het om een rondleiding te krijgen met een origineel veentreintje op smalspoor, waar vroeger de turfjes in werden vervoerd. Dit museum draait op vrijwilligers.

    Levende geschiedenis

    Het is een bijzondere ervaring om samen met de enthousiaste en deskundige vrijwilligers het museum rond te gaan. Langs het smalspoor is de wereld van nog maar een paar generaties terug nog te bekijken. Kijk voor de openingstijden op www.veenmuseum.nl

    Tiorfmuseum

  • Wandelkeuzepunt -

  • Wandelkeuzepunt -

  • Wandelkeuzepunt -

Colofon: Dit ommetje is tot stand gekomen door inzet van locale vrijwilligers, met steun van Gemeente Twenterand en Provincie Overijssel.
Deel deze pagina