De achtertuin van... Wim van der Heide

Landgoed Den Woesten Heide - Wim van der Heide

Tekst: Astrid Mensink

De geschiedenis van landgoed Den Woesten Heide gaat terug naar de vroegere Marke Varsen, waar op de woeste grond alleen een herder met zijn schapen kwam. In ruil voor toezicht op het veld mocht de eerste koter [red. een kleine boer zonder eigen grond] er in 1780 een bestaan en 1990. Eind jaren dertig begon ook de ontginning, waarbij men de woeste grond naar eigen hand zette. Pas in 1950 kreeg deze plek de status van landgoed “Toen wij dit landgoed drie jaar geleden kochten, gaven wij het de naam Den Woesten Heide, een mooie verwijzing naar het verleden en onze naam”, meent Wim van der Heide.

Zweefvliegen op Jacobskruiskruid - Wim van der Heide
Wim bij lindepad
Natuurakker en insectenhotel - Wim van der Heide

Wim groeide op in het Zwolse landschap naast twee landgoederen; later verhuisde het gezin naar Friesland. “Toen bleek dat ik het boerenbedrijf van mijn vader niet kon overnemen, ben ik verre reizen gaan maken. Zo leerde ik in Israël veel over multifunctioneel landgebruik, maar besefte ik in een zandstorm in Noord Pakistan ook hoe mooi ons landschap is.” Wim keerde terug en kreeg de kans in de loop der jaren drie varkenshouderijen en een akkerbouwbedrijf op te bouwen. In 1994 kwam hij in aanraking met Landschap Overijssel. “Samen met ook de bedrijfsverzorging realiseerden wij honderdvijftig aanplantprojecten, waarvoor ik alle subsidies heb aangevraagd.” Wim geniet dus niet alleen van de diversiteit van ons landschap, maar levert ook zelf een bijdrage door onder andere de biodiversiteit met natuurakkers te stimuleren.

Bijzondere betekenis

Op landgoed Den Woesten Heide hebben Wim en zijn vrouw, naast een nieuwe woonboerderij met ontvangstruimte, een kleinschalig landbouwmuseum neergezet. Verder bestaat het landgoed uit bos, waarbij een kleine hectare heide de schakel vormt tussen het natuurlijke en het aangeplante deel. De met krent en bosbessen begroeide stuifduinen gaan er samen met productieve landbouwgrond waar een melkveehouder zijn koeien laat grazen en Wim zelf een stukje akkerbouw in ere houdt. “Op basis van een inventarisatie hebben wij zichtlijnen teruggebracht, oude lanen hersteld en een nieuwe laan gecreëerd. In december openden wij ons Lindepad, waar wij met diverse maatschappelijke organisaties een enkele rij lindes hebben aangeplant. Zelf hebben wij twee bomen opgedragen aan onze overleden zoon en kleinzoon en zo heeft elke linde een bijzondere betekenis.”

Wij houden ons landgoed levend door het te delen.
Wim van der Heide

Vele insecten

De nieuwe boomgaard met hoogstamfruitbomen, tamme kastanjes en enorm insectenhotel dragen net als alle andere verbeterpunten positief bij aan het samenspel van natuur, landbouw, historie en beleving. “Langs de singels, met inheemse soorten als krent, vuilboom en kardinaalsmuts, hebben wij kruidenrijke en bloemrijke randen aangebracht. Drie percelen werden een natuurakker waar het afgelopen zomer eerst lila zag van de facelia om vervolgens over te gaan in het rood van de klaproos, blauw van de korenbloem en geel van de ganzenbloem. Vlinders als dagpauwoog, atalanta, zandoogje, kleine vos, citroenvlinder, distelvlinder, koolwitje en boom- of icarusblauwtje voelden zich er thuis, evenals diverse soorten bijen, libellen, sprinkhanen en andere insecten. Deze winter bleek
de natuurakker een walhalla voor de muizen, buizerd en das.”

Volgende generaties

Na realisatie van de verbeterpunten – ook de kikkerpoelen zijn opgeschoond, de heide is van opgaande beplanting ontdaan en de jeneverbessen zijn vrijgezet – blijft Wim met goed beheer investeren in de verscheidenheid en het multifunctionele karakter van Den Woesten Heide. “Wij zijn trots op wat vorige generaties in dit gebied hebben gecreëerd. Dankbaar vertellen wij onze bezoekers over de historie, met als stille getuige het eeuwenoude pad waarlangs turf en hooi met paard en wagen van het veld werd gereden. Ook bieden onze pachter en drie andere bedrijven graag een kijkje in de moderne landbouw en dragen goed onderhouden paden en lanen bij aan de beleving van het mooie landschap. Alleen door te delen, kunnen wij dit landgoed voor volgende generaties levend houden.”