Weesdasje werpt jongen op de plek waar zij zelf opnieuw begon

Dit artikel is opgesteld in samenwerking met alle vrijwilligers en organisaties die een rol hebben gespeeld in het opvangen, verzorgen en monitoren van de weesdas: Gerrit Jansen (IVN-vrijwilliger), Hester Bartels (Das en Boom), Leonie Lamberts (ADT), Gijs Gerritsen (dassenwerkgroep), Sarina Inckel (StiL), Gerard Berendsen (monitoringsvrijwilliger), Martin Degen en Harry Koster (Landschap Overijssel). Aan jullie en aan alle anderen die een rol hebben gespeeld in dit succesverhaal maar niet met naam en toenaam worden genoemd: BEDANKT!

Succesvolle herplaatsing in kunstburcht Lonnekerberg

Dit verhaal begint op 30 april 2016 met een mailtje aan IVN-vrijwilliger Gerrit Jansen dat er aan de Heetenerdijk in Wesepe een das is doodgereden. Niet veel later werd hij gebeld dat er twee dasjes piepend voor de burcht zaten. “Ik ben direct naar Fleur van Landschap Overijssel gereden en samen zijn we gaan kijken. Eén dasje was weer in de burcht gekropen en hebben we helaas niet kunnen redden. Het andere dasje hebben we meegenomen, waarna Fleur het gewikkeld in doeken met een speciaal mineralenmengsel heeft gevoed. De volgende dag werd het dasje opgevangen bij Das en Boom, de tweede stap op weg naar herplaatsing in de kunstburcht op de Lonnekerberg.”

Eenmaal bij Das en Boom kon het dasje op de goede verzorging van onder andere Hester Bartels rekenen. “Gelukkig bleek dit dasje zelf te kunnen eten. Al na een week konden we er een tweede dasje bijplaatsen, een derde en vierde volgende niet veel later.” Hester legt uit dat het gezien de sociale aard van dassen belangrijk is zo snel mogelijk een groep te creëren. Deze groep deed het goed en ging in juni van de eerste opvang in kratten over naar grotere hokken, waarna de dasjes half oktober naar de kunstburcht op de Lonnekerberg zijn verhuisd. “We zien dit werk als een morele kwestie aangezien wij mensen het leefgebied van de dassen nog altijd kleiner en kleiner maken.”

Uitwijkmogelijkheden

De kunstburcht op de Lonnekerberg was in het kader van de herontwikkeling van het voormalige Vliegveld Twente al eerder aangelegd. “De diverse werkzaamheden die nodig waren om op het vliegveld 130 hectare nieuwe natuur als onderdeel van het Natuurnetwerk Nederland in te richten, waren mogelijk van invloed op de bestaande dassenburcht en dus kregen we het advies een uitwijkmogelijkheid te creëren”, zegt Leonie Lamberts namens Projectbureau Technology Base. “Toen later het verzoek kwam om de vier dasjes in deze kunstburcht te herplaatsen, hebben we positief gereageerd en een bijdrage geleverd aan de benodigde omheining.”

Hondenbrokken

Binnen de omheining konden de dasjes met hulp van een groep vrijwilligers wennen aan een leven in de natuur. Iedere dag werd er voedsel gebracht en aan de hand van sporen gekeken wat de dasjes hadden uitgespookt. “In het begin gaven we de dasjes hondenbrokken en water”, zegt Gijs Gerritsen, samen met zijn vrouw vanaf de eerste dag betrokken bij het dasje uit Wesepe. Sarine Inckel, één van de andere vrijwilligers, vertelt hoe er na enige tijd appels, eikels en noten werden neergelegd om de dasjes te leren zelf hun voedsel te verzamelen. “Na ruim drie maanden zijn er gaten in de omheining gemaakt, na vijf maanden zijn we gestopt met voeren. De dasjes konden op eigen benen staan.”

Foto Gerard Berendsen

Monitoring

Natuurlijk zijn de dasjes zo goed mogelijk gevolgd, eerst met wildcamera’s bij de kunstburcht. Na de vrijlating breidde Gerard Berendsen deze monitoring uit naar de weide omgeving rond de burcht. Niet alleen brengt hij wekelijks sporen in kaart, ook leest hij eens per maand camerabeelden uit. “Samen met een vriend heb ik bovendien vier chipreaders gebouwd. Als de dasjes binnen een bepaalde afstand van deze readers komen, geeft de chip die zij dragen een signaal af en kunnen we ze individueel herkennen.” Dankzij deze monitoring is bekend dat het weesdasje uit Wesepe afgelopen maart als volwassen das in de kunstburcht is teruggekeerd om daar haar eigen jongen te werpen, die zich in de eerste week van mei voor het eerst buiten lieten zien.

Hoederrol

We zijn ontzettend blij dat we ook vanuit Landschap Overijssel aan dit succes hebben bijgedragen. "Zo hebben we de plek voor de kunstburcht beschikbaar gesteld en vervolgens toestemming voor de herplaatsing verleend”, aldus Harry, terreinbeheerder van de Lonnekerberg. Nadat collega Fleur het weesdasje uit Wesepe de eerste uren onder haar hoede heeft genomen, bleef collega Martin als vrijwilliger betrokken bij het voeren rond de kunstburcht. Het mag dan weer redelijk goed gaan met de das, het blijft een bijzondere soort waar wij aandacht aan moeten blijven besteden. Als dat dan op deze manier wordt beloond, kan er niets anders dan een grote glimlach op je gezicht verschijnen.

Bekijk hieronder een filmpje van de trotse moederdas met jongen en foto's

Foto's van project