Op zoek naar trotse inwoners om Sallands historische landschap te beschermen

Sallands landschap bij Fortmond, Nico Kloek

Uit de Stentor van 8 juni 2020

Houtwallen, heggen, bosjes. Als achteloze wandelaar of fietser neem je het Sallandse landschap vaak voor lief. Onterecht, volgens Gerke Brouwer en Robert Pater van Stichting Landschap Overijssel. ,,Het landschap vertelt een verhaal. Het heeft geschiedenis. Dat moeten we behouden.”

Auteur: Paul Nolens

Landschap Overijssel wil mensen bewust maken van de unieke kenmerken van het Sallandse land. Tijdens een fiets- of wandeltocht worden details die nooit eerder opvielen, dan ineens bijzonder. ,,Het landschap vertelt een verhaal over de geschiedenis. Veel elementen hadden tot begin 1900 een functie, maar nu niet meer”, vertelt Gerke Brouwer.

Robert Pater geeft een voorbeeld: ,,Een eeuwenoude vlechtheg. Vroeger diende zo’n heg als afrastering voor het vee. Nu is dat niet meer nodig. Of oude lindes in het landschap, die staan bijvoorbeeld op een plek waar ooit een boerderij heeft gestaan.”

Bekijk de video op de website van de Stentor waarin Robert Pater laat zien welke bijzondere landschapskenmerken er zoal te zien zijn in Salland >>

Woonplek voor alles wat leeft

,,Het is historie, dat moeten we behouden”, zegt Brouwer resoluut. ,,Maar mensen moeten er wel oog voor krijgen. Als je niet weet dat een oude heg heel bijzonder is, kan hij zomaar verdwijnen. Dat is een bedreiging voor deze oude elementen in het land.”

Buiten de historische waarde van het Sallandse landschap, heeft het volgens de ‘landschapscoördinatoren’ van Landschap Overijssel nog een belangrijke functie om de oude kenmerken te behouden. ,,Het is superbelangrijk voor de biodiversiteit. Door de landschappen aan elkaar te verbinden wordt en blijft Salland een goede woonplek voor alle beesten die er maar leven. En mensen kunnen natuurlijk ook genieten van deze natuur.”

Subsidie

Om veel landschapskenmerken te behouden, beschermen of zelfs uit te breiden, is er bij de provincie Overijssel voor ‘Streekeigen Landschapsbeheer’ geld beschikbaar. Grondbezitters die beschikken over typische Sallandse landschapskenmerken kunnen hier uit putten om juist díe elementen te beschermen of versterken.

Brouwer coördineert dit subsidieproject namens Stichting Landschap Overijssel. Zij legt uit hoe dit werkt. ,,Wij ondersteunen initiatieven van bijvoorbeeld boeren of bewoners van het buitengebied die gericht zijn op het beheren van het Sallandse landschap. Het is de bedoeling dat deze mensen samen optrekken in hun plannen voor het landschap. We steunen geen individuele initiatieven, maar alleen collectieve plannen. Dat kan gaan om herstel van een houtwal, het beheren van oude heggen of het onderhouden van een oud landgoed. Als mensen iets willen, moeten ze bij ons zijn.”

Trots en verantwoordelijkheid

Het tweetal is blij dat er vanuit de provincie aandacht is voor het behouden van historisch landschap. Dat is niet altijd zo geweest, verzekert Brouwer. ,,De laatste vijftien jaar is er meer aandacht voor landschapselementen. Wij zoeken nu naar de trots en verantwoordelijkheid van de bewoners van dit landschap om het te behouden.” Pater vult aan: ,,Het is goed dat bewoners ondersteund worden, met kennis maar ook met geld. Zo krijg je echt langjarig en goed beheer.”

Overal in Overijssel steun voor ‘streekeigen landschap’

Niet alleen in Salland, ook in andere gebieden binnen de provincie Overijssel wordt gewerkt aan het behouden en versterken van ‘streekeigen landschap.’

Het afgelopen jaar is ervaring opgedaan in zeven delen van Overijssel. Willemsoord op de grens met Friesland is één van de gebieden waar is gewerkt aan een een plan voor het behoud van het karakteristieke landschap. Op basis van dit plan is door de provincie Overijssel een subsidie uitgekeerd om het landschap te beheren en voor alle erven in het buitengebied van Willemsoord elementen op het erf aan te leggen of te herstellen.

De provincie komt deze zomer met twee subsidieregelingen om de nieuwe aanpak te ondersteunen. Inwoners die hiermee aan de slag willen, kunnen zich voor deze subsidie aanmelden bij de landschapscoördinator. Voor Salland is dat Gerke Brouwer.

Bron: Stentor 8 juni 2020