Herstel heidelandschap met steenmeel

Een opkikker voor de biodiversiteit!

Lavendelhei, Loekie van Tweel

Landschap Overijssel gaat aan de slag met het verbeteren van de heide op de Lemelerberg en Beerze door het toepassen van steenmeel. De afgelopen jaren zijn we in het kader van Natura 2000 gestart met het uitbreiden en verbinden van de heide op de Lemelerberg en Beerze. Met het toevoegen van steenmeel dragen we bij aan het herstel van de mineralenbalans in de bodem en creëren we een sterker heidelandschap.

Naast vermesting, verdroging en versnippering, is verzuring één van de grootste bedreigingen voor de natuur. Door de aanhoudende stikstofneerslag verzuurt de heide en verdwijnen de kruiden die hier thuishoren. En dit is een ontzettende verarming voor de biodiversiteit, want zonder kruiden geen insecten en zonder insecten geen vogels en zoogdieren. Om de effecten van de verzuring te verminderen, strooien we eenmalig steenmeel uit over de heide. Steenmeel is gemalen steen en brengt heel geleidelijk de juiste mineralen deels weer terug in de bodem. Na vijf jaar verwachten we de effecten te gaan zien met een toename van kruiden, insecten en andere ieren.

Bodem in balans
Om natuurgebieden in Nederland te behouden voor de toekomst, is het belangrijk dat er bodemherstel plaatsvindt. Door de neerslag van stikstof, in de vorm van ammoniak, verzuurt de bodem. Als gevolg hiervan kunnen de aanwezige nutriënten in de bodem zoals kalium, calcium en magnesium, niet meer worden opgenomen. Hierdoor verdwijnt de variatie aan bloemen en kruiden die van oorsprong op de heide aanwezig is en deze nutriënten nodig hebben, zoals glad biggekruid, tormentil, mannetjes ereprijs, vertakte leeuwentand, zandblauwtje en muizenoortje. Met het toevoegen van mineralen, in de vorm van steenmeel, helpen we de nutriëntenbalans in de bodem deels te herstellen en de bodemvitaliteit te verbeteren.

Een opkikker voor de biodiversiteit
De verzuring van de bodem is een groot probleem. Met het strooien van steenmeel is dit probleem niet opgelost, maar als beheerder doen we op deze manier wel wat we kunnen. Daardoor kan de bodem zijn werk weer doen en kunnen de bloemen en kruiden weer bloeien. En dat is noodzakelijk voor vlinders, sprinkhanen, zweefvliegen en wilde bijen. En van de toename van insecten profiteren weer libellen, boomleeuwerik, boompieper, grauwe klauwier en roodborsttapuit. Kortom een opkikker voor de biodiversiteit.

Bontbekplevier, Mark Zekhuis
Heideblauwtje, Mark Zekhuis
Tormentil, Jacob van der Weele

Hoe gaan we te werk?
Een trekker verspreidt het steenmeel. We doen dit met name op de geplagde delen maar op de Lemelerberg ook op een deel bestaande heide. In totaal wordt op de Lemelerberg 150 hectare en op Beerze 50 hectare voorzien van steenmeel. We zetten speciale machines in om te voorkomen dat de bodem beschadigt. Steenmeel is een donkere stof die wat glinstert als je het op de heide ziet liggen. Achter de strooier kunnen flinke wolken te zien zijn die al snel neerdalen. Afhankelijk van het weer, verwachten we dat de werkzaamheden worden uitgevoerd van oktober tot en met december 2021. We starten in Beerze en gaan vervolgens op de Lemelerberg aan de slag.

Steun Landschap Overijssel

Overijssel is een schitterende en afwisselende provincie. Van de natuur kun je altijd genieten. Zelfs als je in de stad woont is natuur dichtbij. Dat is niet vanzelfsprekend, daar werken duizenden mensen hard aan, vaak met onze hulp. Samen maken we Overijssel mooier. Help je ons mee?